و اما طايفه سوم ، پس آنها جماعت و طايفه شاگردان و مزدوران و عمله جات امر زراعت‌اند و بايد كه به قدر وسع خود به آداب و شرايط طايفه اول و دوم قيام نمايند و ديانت و امانت را نگاه دارند و از خيانت و تصرفات فاسده اجتناب نمايند و شفقت را در حق مالك و رئيس دريغ ندارند و در حضور و غياب ايشان راست و درست باشند و در حفظ مال و ملك ايشان و عمارت و زراعت و غراست زمين ، جد و جهد بنمايند و بر حيوانات و بر زمين و آب كه اسير و رعيت ايشانند ؛ ظلم نكنند و كار بسيار و بارگران بر آنها ننهند و آنها را بسيار نزنند و در آب ، علف ، جاى و مكان ، پوشن و ساير خدمات آنها كوتاهى و زيادروى ننمايند كه خداوند به فرموده وَ اللَّهُ عَزِيزٌ ذُو انْتِقامٍ « 1 » بازخواست نماينده و انتقام كشنده است و جناب امير المؤمنين عليه السّلام فرمودند كه « اتّقوا اللّه و اللّه لتسئلن حتى عن البقاع و البهايم » . يعنى بپرهيزيد از سخط و عذاب خداوند و به خداى قسم كه البته ، سؤال كرده مىشويد از سلوك و رفتار با همه چيز ، حتى از احوال و سلوك با زمين‌ها و حيوانات . در وقت شيار كردن و گاو راندن بايد كه پيوسته ، مشغول به ذكر خداوند باشند و نمازها را در وقت آنها بجاى آرند و به جماعت گذارند و زارع و غارس را ، در حقيقت خداوند جلّ و علا دانند و خود را در شغل زراعت و غراست ، سبب و آلت و خليفه او دانند . چنان كه فرموده است كه أَ فَرَأَيْتُمْ ما تَحْرُثُونَ أَ أَنْتُمْ تَزْرَعُونَهُ أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ « 2 » . يعنى آيا مىبينيد و مىدانيد كه آنچه را مىكاريد ، آيا شما زرع مىكنيد و مىكاريد يا آنكه ما زراعت‌كننده و كارنده مىباشيم . يعنى در حقيقت خداوند عزّ و علا زراعت نماينده است و بندگان اسباب و آلت و خليفه او در اظهار امر زراعت مىباشند . چونكه محقق است كه دست ، پاى ، بنيائى ، شنوايى ، فعل ، حركت ، هوش ، معرفت ، اراده ، قوت و قدرت ، از بندگان كه به واسطه آنها زراعت يا عمل ديگرى مىكنند ، همگى را خداوند خلق فرموده است از براى آنكه ، به آنها اظهار زراعت و ساير اعمال

--> ( 1 ) . آل عمران : 4 ( 2 ) . واقعه : 63